LASA
Longitudinal Aging Study Amsterdam
De Longitudinal Aging Study Amsterdam (LASA) is een prospectief cohortonderzoek dat sinds 1991 veroudering in Nederland onderzoekt. Het bevat gegevens van duizenden ouderen om te bestuderen hoe fysieke, mentale, emotionele en sociale factoren veroudering beïnvloeden. LASA biedt waardevolle inzichten in gezond ouder worden, chronische ziekten, cognitieve achteruitgang en kwaliteit van leven. De gegevens van LASA helpen bij het verbeteren van het beleid en de gezondheidszorg voor ouderen door belangrijke risicofactoren en beschermende maatregelen in kaart te brengen. Door deelnemers gedurende tientallen jaren te volgen, draagt LASA bij aan betere verouderingservaringen voor toekomstige generaties.
Infrastructuur en gebruikersdiensten
De Longitudinal Aging Study Amsterdam (LASA) is een grootschalige onderzoeksinfrastructuur die is opgezet om veroudering in Nederland te bestuderen.
i) Infrastructuur: apparatuur, faciliteiten, gegevens en collecties
LASA beheert uitgebreide gegevenscollecties van duizenden ouderen, die betrekking hebben op fysieke, cognitieve, emotionele en sociale aspecten van veroudering. Deze omvatten vragenlijsten, klinische metingen, biologische monsters (bijv. bloed en DNA) en cognitieve tests. Het onderzoek verzamelt ook gegevens over levensstijl, gebruik van gezondheidszorg en sociaaleconomische factoren. De gegevens worden verzameld via huisbezoeken, telefonische interviews en medische beoordelingen. De infrastructuur zorgt voor een hoogwaardige, gestandaardiseerde gegevensverzameling over meerdere fasen heen, waardoor langetermijnvergelijkingen mogelijk zijn.
ii) Diensten aan gebruikers
LASA biedt onderzoekers, beleidsmakers en zorgprofessionals toegang tot zijn rijke dataset om verouderingsgerelateerde onderwerpen te bestuderen. Het onderzoek biedt diensten voor het delen van gegevens, methodologische ondersteuning en samenwerkingsmogelijkheden voor zowel nationale als internationale onderzoeksprojecten. LASA-gegevens zijn beschikbaar onder strikte ethische en privacyrichtlijnen, waardoor verantwoord gebruik wordt gegarandeerd. Onderzoekers kunnen specifieke datasets aanvragen voor secundaire analyses of samenwerken met LASA-experts aan op maat gemaakte onderzoeksprojecten. Het onderzoek ondersteunt ook onderzoek voor beleidsaanbevelingen, wat bijdraagt aan de verbetering van de gezondheidszorg en het sociaal beleid voor ouderen.
Voorbeelden/beschrijving van het type onderzoek
De Longitudinal Aging Study Amsterdam (LASA) faciliteert een breed scala aan onderzoek naar veroudering, waarbij zowel fysieke, mentale, emotionele als sociale aspecten van het leven van ouderen aan bod komen. LASA ondersteunt epidemiologisch, biomedisch, sociaal en psychologisch onderzoek naar veroudering door hoogwaardige longitudinale gegevens te verstrekken. Onderzoekers gebruiken LASA-gegevens om leeftijdsgerelateerde gezondheidsproblemen te bestuderen, waaronder chronische ziekten (bijv. hart- en vaatziekten, diabetes), mobiliteitsbeperkingen en kwetsbaarheid. Het onderzoek maakt ook onderzoek mogelijk naar cognitieve veroudering, dementie en psychische aandoeningen zoals depressie en angst. Vanuit sociaal perspectief maakt de infrastructuur het mogelijk om onderzoek te doen naar determinanten en gevolgen van sociale veranderingen en verschillende vormen van sociale en maatschappelijke participatie (bijv. vrijwilligerswerk, informele zorg, werk, culturele participatie). LASA faciliteert multidisciplinair onderzoek door wetenschappers wereldwijd te voorzien van langetermijngegevens van hoge kwaliteit. Het onderzoek draagt bij aan het vormgeven van gezondheidsbeleid, interventieprogramma's en sociale strategieën, wat uiteindelijk leidt tot een verbetering van het leven van ouderen en nieuwe inzichten voor toekomstig onderzoek naar veroudering.
Voorbeelden van belangrijke onderzoeksthema's die door LASA worden gefaciliteerd, zijn: i. Lichamelijke gezondheid en functioneren – Onderzoek naar veranderingen in lichamelijke conditie, mobiliteit, kwetsbaarheid en ziekteontwikkeling in de loop van de tijd; ii. Cognitieve veroudering – Onderzoek naar geheugen, besluitvorming, cognitieve achteruitgang en het ontstaan van dementie; iii. Geestelijk en emotioneel welzijn – Onderzoek naar depressie, eenzaamheid en veerkracht bij ouderen; iv. Sociale netwerken en ondersteuning – Inzicht in de invloed van familie, vrienden en de gemeenschap op het welzijn en het gebruik van zorg; v. Genetica en biomarkers – Gebruik van biologische monsters om genetische en fysiologische aspecten van veroudering te onderzoeken.
Toegang tot de infrastructuur
De gegevens worden rechtstreeks toegankelijk gemaakt door gegevensbestanden via beveiligde methoden te verzenden. Gegevens worden alleen verzonden op voorwaarde dat een analysevoorstel is ingediend en goedgekeurd door de evaluatiecommissie en dat er een overeenkomst voor het delen van gegevens is ondertekend tussen de instellingen.